Alle verhalen en video’s op een rij - Geheugenpolikliniek voor migranten 10 jaar
De geheugenpolikliniek voor migranten van het Alzheimercentrum Erasmus MC bestaat in 2025 tien jaar. In dat decennium bouwden zorgprofessionals, onderzoekers en tolken samen aan cultuursensitieve dementiezorg. Achter die tien jaar schuilen vooral bijzondere verhalen van mensen die elk op hun eigen manier laten zien wat het betekent om écht verbinding te maken.
Ter gelegenheid van dit jubileum delen we een selectie van verhalen. Mensen uit ons eigen centrum komen aan het woord over hun ervaringen, de ontwikkeling van de polikliniek en de waarde van cultuursensitieve dementiezorg. Hun persoonlijke perspectieven laten zien hoe echte verbinding in de praktijk ontstaat. Bij elk verhaal is ook een korte video te bekijken, waarin zij zelf – vanuit hun eigen beleving – vertellen wat deze tien jaar voor hen betekenen.
Bouwen aan zorg die écht past
Tien jaar geleden werd de geheugenpolikliniek voor migranten opgericht vanuit het idee om het beter te doen voor mensen met een migratieachtergrond en geheugenklachten, door zorg te bieden die passend is en echt rekening houdt met cultuursensitiviteit. De oprichters zagen dat een standaard aanpak niet werkte voor patiënten met een migratieachtergrond. “Onze testen sloten niet aan en artsen en hun patiënten spraken elkaars taal niet,” vertelt Janne Papma, hoofd bij het Alzheimercentrum. “We wilden een plek creëren waar tolken vanzelfsprekend zijn en waar zorgprofessionals getraind zijn in interculturele communicatie. Dat dat nu al tien jaar bestaat, is iets om trots op te zijn.”
Nieuwe manieren van testen
Om eerlijke diagnostiek mogelijk te maken, ontwikkelde het team geheugentesten die beter passen bij verschillende culturele achtergronden.“Tijdens gesprekken met patiënten leerden we hoe verschillend mensen denken,” vertelt GZ-psycholoog en postdoctoraal onderzoeker Sanne Franzen. “Iemand kan een horloge dragen maar geen klok kunnen lezen. Dat laat zien dat testen niet universeel zijn en dat wij als professionals moeten blijven leren.”
De tolk als brug
Een onmisbare schakel is de tolk. Die vertaalt niet alleen woorden, maar ook betekenis en gevoel. Studenttolk Abdurrahman Kilic vertelt hierover: “Soms liggen onderwerpen als dementie gevoelig. Dan zoek ik naar woorden die passen bij de beleving van de patiënt. En als iemand dan glimlacht of zacht ‘dankjewel’ zegt, weet ik waarom dit werk ertoe doet.”
Een gesprek van mens tot mens
Een belangrijk hulpmiddel op de geheugenpolikliniek voor migranten is het cultureel interview, een gesprek dat verder gaat dan medische vragen. Artsen vragen naar iemands achtergrond, opleiding en kijk op ziekte. “Het schept vertrouwen,” vertelt Rozemarijn van Bruchem-Visser, internist ouderengeneeskunde. “Soms praten we even over onze kinderen of over het dagelijks leven. Dan zie je iets veranderen. Mensen voelen zich gezien als mens, niet alleen als patiënt.”
Zorg vanuit liefde
Onderzoekers van ons Alzheimercentrum bestuderen ook de rol van mantelzorgers bij de zorg voor mensen met dementie. Ze ontdekten dat veel mantelzorgers hun taken niet als ‘zorg’ zien, maar dat dit voortvloeit uit liefde voor een familielid. Daarnaast wordt er ook aandacht besteed aan cultuursensitieve zorg en de deelname van verschillende groepen aan wetenschappelijk onderzoek. Najoua Lazaar, promovenda binnen het centrum, zegt: “Wetenschappelijk onderzoek gaat in stapjes, maar elke stap brengt ons dichter bij zorg die echt aansluit bij ieders achtergrond.”
Een kloof dichten
Promovendus Awaale Rirash onderzoekt hoe o.a. mensen met een migratieachtergrond beter kunnen worden bereikt en betrokken bij onderzoek naar dementiepreventie. Hij ontdekte dat veel mensen wél gemotiveerd zijn om gezond te leven, maar zich niet altijd bewust zijn van hun verhoogde risico.“De informatie uit onderzoek bereikt deze groepen vaak niet goed,” vertelt Awaale. “Als iemand dan na een bijeenkomst zegt: ‘Ik wist niet dat ik zelf iets kon doen om dementie te voorkomen’, weet je dat zo’n gesprek echt verschil maakt.”
Tien jaar leren, luisteren en verbinden
Of het nu gaat om onderzoek, diagnostiek of communicatie - steeds weer draait het om hetzelfde: echte aandacht voor de mens tegenover je. En juist die verhalen maken deze geheugenpolikliniek tot wat het is: een plek waar wetenschap, zorg en cultuur elkaar ontmoeten.
Meer over de geheugenpolikliniek voor migranten
De geheugenpolikliniek voor migranten biedt gespecialiseerde zorg voor mensen met een migratieachtergrond en geheugenklachten. Tolken en zorgprofessionals werken samen om cultuursensitieve dementiezorg te leveren die écht aansluit bij de patiënt.